ന്യൂഡല്ഹി:കോടതി പരിസരങ്ങളിൽ നിന്ന് കുറ്റവാളികളെ അറസ്റ്റ് ചെയ്യുന്നതിന് ഏർപ്പെടുത്തിയിരുന്ന കർശന നിയന്ത്രണങ്ങളിൽ സുപ്രീംകോടതി ഇപ്പോൾ സുപ്രധാനമായ ഇളവുകൾ വരുത്തിയിരിക്കുകയാണ്. ഗൗരവകരമായ കുറ്റകൃത്യങ്ങൾ തടയാനോ പ്രതികൾ കോടതി വളപ്പിൽ ഒളിച്ചിരിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ടെങ്കിലോ മുൻകൂർ അനുമതിയില്ലാതെ പോലീസിന് അറസ്റ്റ് നടപടികളുമായി മുന്നോട്ട് പോകാം. കേരള ഹൈക്കോടതി നേരത്തെ പുറപ്പെടുവിച്ച മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശങ്ങൾ അമിത നിയന്ത്രണങ്ങൾ ഉള്ളതാണെന്ന് ജസ്റ്റിസ് സൂര്യകാന്ത് അധ്യക്ഷനായ ബെഞ്ച് നിരീക്ഷിച്ചു. ക്രമസമാധാന പരിപാലനത്തിൽ പോലീസിന്റെ നിയമപരമായ അധികാരങ്ങളെ ഇത്തരം കർശനമായ നിയന്ത്രണങ്ങൾ തടസ്സപ്പെടുത്താൻ പാടില്ലെന്ന് കോടതി ഓർമ്മിപ്പിച്ചു. പോലീസിന്റെ പ്രവർത്തന സ്വാതന്ത്ര്യം ഉറപ്പാക്കിക്കൊണ്ടാണ് സുപ്രീംകോടതി ഇപ്പോൾ ഈ പുതിയ ഉത്തരവ് പുറപ്പെടുവിച്ചിരിക്കുന്നത്.
പോലീസും അഭിഭാഷകരും തമ്മിലുള്ള തർക്കങ്ങൾ പരിഹരിക്കാൻ രൂപീകരിക്കുന്ന പെർമനന്റ് കമ്മിറ്റിയിൽ ഒരു പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥനെ കൂടി ഉൾപ്പെടുത്തണമെന്നും കോടതി നിർദ്ദേശിച്ചു. സമിതിയിൽ അഭിഭാഷകർ മാത്രം ഉൾപ്പെടുന്നത് നീതിയുക്തമാകില്ലെന്ന കേരള പോലീസ് ഓഫീസേഴ്സ് അസോസിയേഷന്റെ വാദം കോടതി അംഗീകരിക്കുകയായിരുന്നു. സമിതിയുടെ പ്രവർത്തനം പോലീസിന്റെ ഔദ്യോഗിക അന്വേഷണങ്ങളിലോ അധികാരങ്ങളിലോ യാതൊരു കാരണവശാലും ഇടപെടാൻ പാടില്ലെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി. നിയമപരമായ നടപടികളിൽ സന്തുലിതാവസ്ഥ ഉറപ്പാക്കാനാണ് ഈ പുതിയ അംഗത്തെ സമിതിയിലേക്ക് നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നത്. പോലീസ് ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെ കൂടി സാന്നിധ്യം സമിതിയുടെ തീരുമാനങ്ങളിൽ കൂടുതൽ വ്യക്തതയും സുതാര്യതയും വരുത്തുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു.
2025 ഓഗസ്റ്റ് 19-നാണ് അഭിഭാഷക സംഘടനയുടെ പരാതിയെത്തുടർന്ന് കോടതി പരിസരത്ത് അറസ്റ്റ് പാടില്ലെന്ന മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശം ഹൈക്കോടതി ആദ്യം നൽകിയത്. രാമങ്കരി കോടതിയിലുണ്ടായ പോലീസ്-അഭിഭാഷക തർക്കത്തെത്തുടർന്നായിരുന്നു ഹൈക്കോടതി അന്ന് അത്തരമൊരു കടുത്ത നിലപാട് സ്വീകരിച്ചത്. എന്നാൽ ഈ ഉത്തരവ് പോലീസിന്റെ ദൈനംദിന പ്രവർത്തനങ്ങളെയും കുറ്റവാളികളെ പിടികൂടുന്നതിനെയും ബാധിക്കുമെന്ന് ചൂണ്ടിക്കാട്ടി പോലീസ് ഓഫീസേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ അപ്പീൽ നൽകി. ഹൈക്കോടതിയുടെ മുൻ ഉത്തരവ് ക്രമസമാധാന പരിപാലനത്തിന് വലിയ വെല്ലുവിളിയാകുന്നുവെന്ന് അസോസിയേഷൻ കോടതിയിൽ ശക്തമായി വാദിച്ചു. ഈ അപ്പീൽ പരിഗണിച്ചാണ് ഇപ്പോൾ സുപ്രീംകോടതി ഹൈക്കോടതി വിധിയിൽ ആവശ്യമായ ഭേദഗതികൾ വരുത്തിയിരിക്കുന്നത്.
പുതിയ ഉത്തരവ് പ്രകാരം കോടതി വളപ്പിൽ വെച്ച് ഒരു കുറ്റകൃത്യം നടന്നാലുടൻ പ്രതിയെ പിടികൂടേണ്ട സാഹചര്യമുണ്ടെങ്കിൽ പോലീസിന് സ്വതന്ത്രമായി ഇടപെടാം. വാറണ്ട് പ്രതികൾ കോടതി പരിസരത്ത് ഒളിച്ചിരിക്കുന്നുണ്ടെങ്കിൽ അവരെ പിടികൂടാനും ഈ പുതിയ വിധി പോലീസിന് അനുവാദം നൽകുന്നുണ്ട്. കോടതി സുരക്ഷയും കുറ്റവാളികളെ പിടികൂടാനുള്ള പോലീസിന്റെ ബാധ്യതയും ഈ വിധിയിലൂടെ ഒരേപോലെ സംരക്ഷിക്കപ്പെടുകയാണ് ചെയ്യുന്നത്. കോടതിയുടെ അന്തസ്സിനെ ബാധിക്കാത്ത തരത്തിൽ വേണം പോലീസിന്റെ എല്ലാ ഇടപെടലുകളും നടക്കേണ്ടതെന്ന് കോടതി ഓർമ്മിപ്പിച്ചു. പോലീസിന് തങ്ങളുടെ കടമകൾ കൃത്യമായി നിർവ്വഹിക്കാൻ ഈ പുതിയ ഭേദഗതി വലിയ സഹായമാകുമെന്ന് നിയമവിദഗ്ധർ കരുതുന്നു.
കോടതിക്കുള്ളിൽ ജുഡീഷ്യൽ ഓഫീസർമാർക്കോ അഭിഭാഷകർക്കോ പൊതുജനത്തിനോ നേരെ ആക്രമണമുണ്ടായാൽ ക്രിമിനലുകളെ തൽക്ഷണം അറസ്റ്റ് ചെയ്യാൻ ഈ വിധിയിലൂടെ സാധിക്കും. കേരള പോലീസ് ഓഫീസേഴ്സ് അസോസിയേഷൻ ജനറൽ സെക്രട്ടറി സി.ആർ. ബിജു ഈ വിധിയിൽ വലിയ സംതൃപ്തി രേഖപ്പെടുത്തി. അസോസിയേഷന് വേണ്ടി മുതിർന്ന അഭിഭാഷകൻ ആർ. ബസന്തും അഡ്വ. അമിത് കൃഷ്ണനുമാണ് സുപ്രീംകോടതിയിൽ ഹാജരായി വാദിച്ചത്. പോലീസിന്റെ ആത്മവിശ്വാസം വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നതിനൊപ്പം കോടതിയുടെ സുരക്ഷ ശക്തമാക്കാനും ഈ വിധി കാരണമാകുമെന്ന് ബിജു വ്യക്തമാക്കി. നീതിനിർവ്വഹണ രംഗത്ത് പോലീസും അഭിഭാഷകരും തമ്മിലുള്ള സഹകരണം മെച്ചപ്പെടുത്താൻ ഈ ഉത്തരവ് വഴിയൊരുക്കും.
കുറ്റവാളികൾ കോടതി വളപ്പിനെ ഒളിത്താവളമായി ഉപയോഗിക്കുന്ന സാഹചര്യം ഒഴിവാക്കാൻ ഈ വിധി സഹായിക്കുമെന്ന് പ്രോസിക്യൂഷൻ ഭാഗം വാദിച്ചു. ക്രമസമാധാന പരിപാലനവും കോടതിയുടെ സുരക്ഷയും ഒരുപോലെ ഉറപ്പാക്കുന്നതാണ് സുപ്രീംകോടതിയുടെ ഈ പുതിയ തീരുമാനമെന്ന് നിയമവൃത്തങ്ങൾ വിലയിരുത്തുന്നു. ഇനി മുതൽ കുറ്റകൃത്യങ്ങൾ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടാൽ നിയമം കയ്യിലെടുക്കുന്നവരെ നേരിടാൻ പോലീസിന് കോടതിയുടെ അനുമതിക്കായി കാത്തിരിക്കേണ്ടതില്ല. ഹൈക്കോടതി പുറപ്പെടുവിച്ച ഇടക്കാല മാർഗ്ഗനിർദ്ദേശങ്ങളിൽ ആവശ്യമായ തിരുത്തലുകൾ വരുത്തിയത് പോലീസിന് വലിയ ആശ്വാസമാണ്. പോലീസിന്റെ നിയമപരമായ അധികാരങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കപ്പെടുന്നതോടൊപ്പം കോടതിയുടെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ തടസ്സപ്പെടാതിരിക്കാനും ഈ വിധി ശ്രദ്ധിക്കുന്നുണ്ട്.
പഴയ നിയമങ്ങളിലെ അവ്യക്തതകൾ നീക്കിയതിലൂടെ നീതിന്യായ വ്യവസ്ഥയിൽ പുതിയൊരു മാറ്റത്തിന് സുപ്രീംകോടതി തുടക്കം കുറിച്ചിരിക്കുകയാണ്. ഈ ഉത്തരവ് വരാനിരിക്കുന്ന സമാനമായ കേസുകളിൽ ഒരു വലിയ കീഴ്വഴക്കമായി മാറാൻ സാധ്യതയുണ്ടെന്ന് നിയമജ്ഞർ നിരീക്ഷിക്കുന്നു. ജനങ്ങളുടെ സുരക്ഷയ്ക്കും നിയമവാഴ്ചയ്ക്കും മുൻഗണന നൽകിക്കൊണ്ടുള്ള സുപ്രീംകോടതിയുടെ ഈ നടപടിക്ക് വലിയ അംഗീകാരമാണ് ലഭിക്കുന്നത്. അഭിഭാഷകരും പോലീസും തമ്മിലുള്ള ബന്ധം കൂടുതൽ ഊഷ്മളമാക്കാൻ ഇതിലൂടെ സാധിക്കുമെന്ന് സർക്കാർ വൃത്തങ്ങളും പ്രത്യാശിക്കുന്നു. ഇതോടെ പോലീസ്-അഭിഭാഷക തർക്കങ്ങളിൽ ഒരു ശാശ്വത പരിഹാരമാണ് പരമോന്നത നീതിപീഠം ഇപ്പോൾ ഉറപ്പാക്കിയിരിക്കുന്നത്.
English Summary
The Supreme Court of India has modified the Kerala High Court’s guidelines regarding arrests from court premises, granting more flexibility to the police. A bench led by Justice Surya Kant observed that the previous restrictions were “too restrictive” and could hinder law enforcement. The court ruled that police can arrest individuals within court premises without prior permission to prevent cognizable offences or if a suspect is likely to hide within the premises. Additionally, the SC directed the inclusion of a police officer in the Permanent Committee formed to resolve disputes between police and lawyers. The appeal was filed by the Kerala Police Officers Association against the High Court’s August 2025 order.