തിരുവനന്തപുരം: കേരളത്തിലെ പൊതുഗതാഗത രംഗത്ത് വിപ്ലവകരമായ മാറ്റത്തിന് തുടക്കം കുറിച്ചുകൊണ്ട് കെ.എസ്.ആർ.ടി.സി. ഓർഡിനറി ബസുകളിൽ സ്ത്രീകൾക്കും ട്രാൻസ്ജെൻഡറുകൾക്കും സൗജന്യയാത്ര അനുവദിക്കുന്ന ‘പ്രിയദർശിനി’ പദ്ധതി തിങ്കളാഴ്ച മുതൽ പ്രാബല്യത്തിൽ വരും. യു.ഡി.എഫ്. സർക്കാർ മുന്നോട്ടുവെച്ച ജനപ്രിയ വാഗ്ദാനമായ ‘ഇന്ദിരാ ഗാരന്റി’യുടെ ഭാഗമായാണ് ഈ വൻ പദ്ധതി നടപ്പിലാക്കുന്നത്. തിങ്കളാഴ്ച രാവിലെ 8:30-ന് തിരുവനന്തപുരം തമ്പാനൂർ സെൻട്രൽ ബസ് ടെർമിനലിൽ നടക്കുന്ന ചടങ്ങിൽ മുഖ്യമന്ത്രി വി.ഡി. സതീശൻ പദ്ധതിയുടെ സംസ്ഥാനതല ഉദ്ഘാടനം നിർവഹിക്കും.
ഉദ്ഘാടന ചടങ്ങിന് പിന്നാലെ സംസ്ഥാനത്തുടനീളമുള്ള കെ.എസ്.ആർ.ടി.സിയുടെ എല്ലാ ഓർഡിനറി സർവീസുകളിലും സ്ത്രീകൾക്ക് ഈ ആനുകൂല്യം ലഭ്യമായിത്തുടങ്ങും. പ്രിയദർശിനി പദ്ധതിയുടെ ചരിത്രപരമായ ആദ്യ സർവീസിൽ ഡ്രൈവറും കണ്ടക്ടറും വനിതകളായിരിക്കും എന്ന പ്രത്യേകതയുമുണ്ട്. ഈ ആദ്യ ഔദ്യോഗിക സർവീസിൽ മുഖ്യമന്ത്രി വി.ഡി. സതീശനും മറ്റ് മന്ത്രിമാരും വനിതാ യാത്രക്കാർക്കൊപ്പം നേരിട്ട് യാത്ര ചെയ്യും. പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായി കെ.എസ്.ആർ.ടി.സിയുടെ ആകെ 3,125 ഓർഡിനറി ബസുകളിൽ പൂർണ്ണ സൗജന്യയാത്ര അനുവദിക്കുമെന്ന് ഗതാഗതമന്ത്രി ഇതിനകം തന്നെ ഔദ്യോഗികമായി അറിയിച്ചിട്ടുണ്ട്.
സൗജന്യയാത്ര ലഭ്യമാകുന്ന 7 വിഭാഗം ബസുകൾ
കെ.എസ്.ആർ.ടി.സിയുടെയും സിറ്റി ട്രാൻസ്പോർട്ടിന്റെയും പരിധിയിൽ വരുന്ന താഴെ പറയുന്ന ഏഴ് കാറ്റഗറിയിലുള്ള ഓർഡിനറി സർവീസുകളിലാണ് സ്ത്രീകൾക്കും ട്രാൻസ്ജെൻഡർ വ്യക്തികൾക്കും സൗജന്യമായി യാത്ര ചെയ്യാൻ സാധിക്കുക:
- ഓർഡിനറി (Ordinary)
- സിറ്റി ഓർഡിനറി (City Ordinary)
- ലിമിറ്റഡ് സ്റ്റോപ്പ് ഓർഡിനറി (Limited Stop Ordinary)
- ടൗൺ ടു ടൗൺ (Town to Town – T2T)
- ഫെയർ സ്റ്റേജ് ഓർഡിനറി (Fair Stage Ordinary)
- പോയിന്റ് ടു പോയിന്റ് ഓർഡിനറി (Point to Point Ordinary)
- ഗ്രാമവണ്ടി (Gramavandi)
യാത്രക്കാർ നിർബന്ധമായും ശ്രദ്ധിക്കേണ്ട കാര്യങ്ങൾ
യാത്ര പൂർണ്ണമായും സൗജന്യമാണെങ്കിലും കെ.എസ്.ആർ.ടി.സിയുടെ സുഗമമായ നടത്തിപ്പിനും കണക്കുകൾ സൂക്ഷിക്കുന്നതിനുമായി ചില കർശന നിബന്ധനകൾ ഗതാഗത വകുപ്പ് മുന്നോട്ടുവെച്ചിട്ടുണ്ട്. യാത്രക്കാർ താഴെ പറയുന്ന കാര്യങ്ങൾ കൃത്യമായി പാലിക്കേണ്ടതാണ്:
- പൂജ്യം വിലയുള്ള ടിക്കറ്റ് നിർബന്ധം: ബസിൽ കയറിയാൽ പഴയതുപോലെ തന്നെ കണ്ടക്ടറുടെ അടുത്ത് നിന്നും ടിക്കറ്റ് കൈപ്പറ്റണം. പണം നൽകേണ്ടതില്ല എന്ന വ്യത്യാസം മാത്രമേയുള്ളൂ. ഈ ടിക്കറ്റുകളാണ് കെ.എസ്.ആർ.ടി.സിക്ക് സർക്കാർ സബ്സിഡി തുക അനുവദിക്കുന്നതിനുള്ള പ്രധാന രേഖ.
- ടിക്കറ്റില്ലെങ്കിൽ 500 രൂപ പിഴ: ടിക്കറ്റ് വാങ്ങാതെയുള്ള യാത്ര നിയമവിരുദ്ധവും ശിക്ഷാർഹവുമാണ്. സ്ക്വാഡ് പരിശോധനയിൽ ടിക്കറ്റ് ഇല്ലെന്ന് കണ്ടാല് യാത്രാസൗജന്യമുള്ളവരാണെങ്കിൽ പോലും 500 രൂപ പിഴ ഈടാക്കുന്നതായിരിക്കും.
- ആൺകുട്ടികൾക്ക് സൗജന്യമില്ല: ഈ പദ്ധതിയിലൂടെ പെൺകുട്ടികൾക്ക് യാത്ര പൂർണ്ണമായും സൗജന്യമാണ്. എന്നാൽ ആൺകുട്ടികൾക്ക് യാത്രാസൗജന്യം ബാധകമല്ല.
- കുട്ടികളുടെ ടിക്കറ്റ് നിരക്കുകൾ: ഒപ്പമുള്ള 5 വയസ്സിനും 11 വയസ്സിനും ഇടയിൽ പ്രായമുള്ള ആൺകുട്ടികൾക്ക് നിർബന്ധമായും പകുതി ടിക്കറ്റ് (Half Ticket) ചാർജ് നൽകി ടിക്കറ്റെടുക്കണം. കുട്ടിയുടെ പ്രായം 12 വയസ്സ് ആയിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ സാധാരണ യാത്രക്കാരുടെ ഫുൾ ടിക്കറ്റ് നിരക്ക് നൽകേണ്ടി വരും.
- പൊതു നിയമങ്ങൾ എല്ലാവർക്കും ബാധകം: സ്ത്രീകൾക്ക് ടിക്കറ്റ് ചാർജ് നൽകേണ്ടതില്ല എന്നതൊഴിച്ചാൽ കെ.എസ്.ആർ.ടി.സിയുടെ മറ്റ് പൊതു നിയമങ്ങളെല്ലാം ഇവർക്കും ഒരുപോലെ ബാധകമാണ്. നിശ്ചിത സ്റ്റോപ്പുകൾ, ട്രാഫിക് നിയമങ്ങൾ എന്നിവ കൃത്യമായി പാലിക്കണം.
- സീറ്റ് സംവരണം പാലിക്കുക: ബസുകളിലെ നിലവിലുള്ള സീറ്റ് സംവരണ വ്യവസ്ഥകൾ അതേപടി തുടരും. സ്ത്രീകൾ, ഗർഭിണികൾ, പ്രായമായവർ, ഭിന്നശേഷിക്കാർ എന്നിവർക്കായി സംവരണം ചെയ്തിട്ടുള്ള സീറ്റുകൾ കൃത്യമായി പാലിക്കപ്പെടണം.
തമിഴ്നാട്, കർണാടക തുടങ്ങിയ അയൽ സംസ്ഥാനങ്ങൾക്ക് പിന്നാലെ കേരളത്തിലും ഈ പദ്ധതി യാഥാർത്ഥ്യമാകുന്നതോടെ സാധാരണക്കാരായ ലക്ഷക്കണക്കിന് വനിതകൾക്കും വിദ്യാർത്ഥിനികൾക്കും ജോലിക്ക് പോകുന്ന സ്ത്രീകൾക്കും ഇത് വലിയ സാമ്പത്തിക ആശ്വാസമായി മാറും.
English Summary
The KSRTC ‘Priyadarshini’ project, which offers free travel for women and transgender individuals in ordinary buses, will commence operations on Monday. Part of the UDF government’s ‘Indira Guarantee’ welfare scheme, the project covers seven categories of ordinary buses. Chief Minister V.D. Satheesan will officially inaugurate the scheme at 8:30 AM at the Thampanur Bus Terminal. The launch service will feature an all-women crew (both driver and conductor), with the CM and ministers traveling on board. While the travel is free, passengers must collect a zero-fare ticket from the conductor; failing to do so will attract a ₹500 fine. The concession is applicable to girls but not to boys above 5 years of age.

