ന്യൂഡല്ഹി: കേരളത്തിന്റെ വാണിജ്യ തലസ്ഥാനമായ കൊച്ചിയില് നടപ്പിലാക്കി വന് വിജയം കൈവരിച്ച വാട്ടര് മെട്രോ പദ്ധതി മാതൃകയാക്കി, രാജ്യത്തെ പ്രധാനപ്പെട്ട 18 നഗരങ്ങളിലേക്ക് കൂടി വാട്ടര് മെട്രോ സര്വ്വീസ് വ്യാപിപ്പിക്കാന് കേന്ദ്ര സര്ക്കാര് ഒരുങ്ങുന്നു. ഈ തന്ത്രപ്രധാനമായ പദ്ധതി യാഥാര്ത്ഥ്യമാകുന്നതോടെ രാജ്യത്തെ പ്രമുഖ നഗരങ്ങളിലെ കടുത്ത ഗതാഗതക്കുരുക്കിന് വലിയ ശമനമുണ്ടാകുമെന്നാണ് കേന്ദ്രം പ്രതീക്ഷിക്കുന്നത്. കേന്ദ്ര തുറമുഖ-കപ്പല് ഗതാഗത-ജലപാത മന്ത്രാലയത്തിന്റെ നേരിട്ടുള്ള നേതൃത്വത്തില് നടന്ന വിപുലമായ അവലോകനയോഗത്തിലാണ് രാജ്യവ്യാപകമായി ഈ പദ്ധതി നടപ്പിലാക്കുന്നത് സംബന്ധിച്ച അന്തിമ ചര്ച്ചകളും തീരുമാനങ്ങളും ഉണ്ടായത്.
കൃത്യമായ ആസൂത്രണത്തോടെ ഘട്ടം ഘട്ടമായായിരിക്കും ഈ പദ്ധതി വിവിധ സംസ്ഥാനങ്ങളിലായി നടപ്പിലാക്കുക. ഇതിന്റെ ആദ്യ ഘട്ടത്തില് വടക്കുകിഴക്കന്-ഉത്തരേന്ത്യന് സംസ്ഥാനങ്ങളിലെ പ്രധാന നഗരങ്ങളായ ഗുവാഹത്തി, ശ്രീനഗര്, പാറ്റ്ന, വാരണസി, അയോദ്ധ്യ, പ്രയാഗ്രാജ് എന്നിവടങ്ങളിലാണ് അത്യാധുനിക വാട്ടര് മെട്രോ സര്വീസ് ആരംഭിക്കുന്നത്. തുടര്ന്ന് വരാനിരിക്കുന്ന രണ്ടാം ഘട്ടത്തില് ആസാമിലെ തേജ്പൂര്, ദിബ്രുഗഡ് എന്നീ നഗരങ്ങളെയും ഈ വിപ്ലവകരമായ യാത്രാ പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായി മന്ത്രാലയം കൂട്ടിച്ചേര്ക്കും.
രാജ്യത്ത് നിലവിലുള്ള പ്രകൃതിദത്തവും കൃത്രിമവുമായ ജലപാതകളെയും നദികളെയും പരമാവധി പ്രയോജനപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ടായിരിക്കും വാട്ടര് മെട്രോ സംവിധാനം ഒരുക്കുക എന്ന് കേന്ദ്രമന്ത്രി സര്ബാനന്ദ സോണോവാള് അവലോകനയോഗത്തിന് ശേഷം ഔദ്യോഗികമായി വ്യക്തമാക്കി. നഗരങ്ങളില് സാധാരണയായി നടപ്പിലാക്കാറുള്ള വലിയ മെട്രോ റെയില് പദ്ധതികളെ അപേക്ഷിച്ച് വളരെ കുറഞ്ഞ ചെലവിലും കുറഞ്ഞ സമയപരിധിക്കുള്ളിലും ഇത് വിജയകരമായി സ്ഥാപിക്കാന് സാധിക്കുമെന്നതാണ് വാട്ടര് മെട്രോയുടെ ഏറ്റവും വലിയ ആകര്ഷണം. ഒപ്പം തന്നെ കാര്ബണ് ഉദ്വമനം കുറയ്ക്കുന്ന, പരിസ്ഥിതി സൗഹൃദവും സുസ്ഥിരവുമായ ഒരു ആധുനിക യാത്രാസംവിധാനമായിരിക്കും ഇതെന്നും കേന്ദ്രമന്ത്രി കൂട്ടിച്ചേര്ത്തു.
ഈ ബൃഹദ് പദ്ധതിയുടെ സുഗമമായ നടത്തിപ്പിനായി ‘നാഷണല് വാട്ടര് മെട്രോ പോളിസി 2026’ മന്ത്രാലയം ഔദ്യോഗികമായി വേദിയില് അവതരിപ്പിച്ചു. രാജ്യത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിലുള്ള വ്യത്യസ്ത മന്ത്രാലയങ്ങളുമായും വകുപ്പുകളുമായും നടത്തുന്ന ചര്ച്ചകള്ക്ക് ശേഷം, ഇന്ത്യയിലുടനീളമുള്ള നഗര ജലഗതാഗത ഓപ്ഷനുകള്ക്കായി ശക്തമായ ഒരു ദേശീയ ചട്ടക്കൂട് (National Framework) രൂപീകരിക്കാനാണ് ഈ പുതിയ പോളിസിയിലൂടെ ലക്ഷ്യമിടുന്നത്.
പദ്ധതിക്കാവശ്യമായ സാമ്പത്തിക സ്രോതസ്സ് കണ്ടെത്തുന്നതിനായി കേന്ദ്ര-സംസ്ഥാന പങ്കാളിത്ത മാതൃക (Joint Venture), പൂര്ണ്ണമായും സംസ്ഥാന ധനസഹായത്തോടെയുള്ള പ്രോജക്ടുകള്, സ്വകാര്യ പങ്കാളിത്തം ഉറപ്പാക്കുന്ന പബ്ലിക്-പ്രൈവറ്റ് പാര്ട്ണര്ഷിപ്പ് (PPP Model), പൂര്ണ്ണമായും കേന്ദ്ര ധനസഹായത്തോടെയുള്ള പദ്ധതികള് എന്നിവയുള്പ്പെടെയുള്ള വൈവിധ്യമാര്ന്ന ഫണ്ടിംഗ് മോഡലുകളാണ് നിലവില് കേന്ദ്ര മന്ത്രാലയം പരിഗണിച്ചുവരുന്നത്. കൊച്ചി കായലുകളിലൂടെ കുതിച്ചുയര്ന്ന ഈ യാത്രാ വിപ്ലവം വരും വര്ഷങ്ങളില് ഭാരതത്തിലെ പ്രധാന നദികളിലൂടെയും ജലാശയങ്ങളിലൂടെയും ജനങ്ങളുടെ ദൈനംദിന യാത്ര സുഗമമാക്കാന് പോവുകയാണ്.
The Central Government is planning to extend the Water Metro project to 18 major cities across the country, replicating the highly successful model implemented in Kochi. This strategic expansion aims to significantly reduce traffic congestion and carbon emissions in prominent urban centers. The decision was finalized during a comprehensive review meeting led by the Union Ministry of Ports, Shipping, and Waterways.