ടെഹ്റാന്: ഇറാനുമായുള്ള പുതിയ സമാധാന കരാറിന് അമേരിക്ക വളരെ അടുത്തെത്തിയിട്ടുണ്ടെന്ന യുഎസ് പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപിന്റെ അവകാശവാദത്തെ ഇറാൻ സർക്കാർ മാധ്യമങ്ങൾ പരിഹസിച്ചു. പുതിയ കരാർ പ്രകാരം അമേരിക്കയ്ക്ക് സൗജന്യമായി എണ്ണയും ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിന്റെ സേവനവും ലഭിക്കുമെന്നാണ് ട്രംപ് കഴിഞ്ഞ ദിവസം പ്രഖ്യാപിച്ചത്.
എന്നാൽ ട്രംപ് വെറും മനക്കോട്ട കെട്ടുകയാണെന്ന് ഇറാന്റെ ഔദ്യോഗിക വാർത്താ ഏജൻസിയായ ഇസ്ലാമിക് റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് ഇറാൻ ബ്രോഡ്കാസ്റ്റിങ് (IRIB) പ്രതികരിച്ചു. ട്രംപിന്റെ പ്രസംഗത്തിന്റെ വീഡിയോ ക്ലിപ്പ് തങ്ങളുടെ ഔദ്യോഗിക എക്സ് അക്കൗണ്ടിൽ പങ്കുവെച്ചുകൊണ്ടാണ് ഐആർഐബി ഈ പരിഹാസം തുടർന്നത്. അസാധ്യമായ കാര്യങ്ങൾ സ്വപ്നം കാണുന്ന ഒരാളെ വിവരിക്കുന്ന പ്രശസ്തമായ പേർഷ്യൻ പഴഞ്ചൊല്ലും ഇതിനായി അവർ ഉപയോഗിച്ചു.
“ഒട്ടകം പരുത്തിക്കുരു സ്വപ്നം കാണുന്നു, ചിലപ്പോൾ അത് വിഴുങ്ങുന്നു, ചിലപ്പോൾ ഓരോന്നായി തിന്നുന്നു” എന്ന പഴഞ്ചൊല്ലാണ് ഇറാൻ മാധ്യമങ്ങൾ പങ്കുവെച്ചത്. സാധ്യമല്ലാത്ത ആഗ്രഹങ്ങളെക്കുറിച്ച് സംസാരിക്കുന്നവരെ കളിയാക്കാനാണ് പേർഷ്യൻ സംസ്കാരത്തിൽ ഈ വരികൾ സാധാരണയായി ഉപയോഗിക്കാറുള്ളത്. ഇറാന്റെ മുൻ പരമോന്നത നേതാവ് അലി ഖമനേയി പണ്ട് ട്രംപിനെ പരിഹസിക്കാൻ ഇതേ വരികൾ തന്നെ ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു എന്നത് ശ്രദ്ധേയമാണ്.
ട്രംപിന്റെ പ്രസ്താവനകൾക്ക് യാതൊരു അടിസ്ഥാനവുമില്ലെന്നും തങ്ങൾ അമേരിക്കയ്ക്ക് മുന്നിൽ കീഴടങ്ങില്ലെന്നുമാണ് ഇറാൻ ഇതിലൂടെ വ്യക്തമാക്കുന്നത്. പശ്ചിമേഷ്യൻ രാഷ്ട്രീയം അതീവ സങ്കീർണ്ണമായി തുടരുന്ന ഘട്ടത്തിലാണ് ഈ വാക്പോര് അരങ്ങേറുന്നത്.
ഇറാൻ തങ്ങൾ സമ്പുഷ്ടീകരിച്ച യുറേനിയം കൈമാറാൻ സമ്മതിച്ചതായും ട്രംപ് വ്യാഴാഴ്ച നടത്തിയ വാർത്താ സമ്മേളനത്തിൽ പറഞ്ഞിരുന്നു. ചർച്ചകൾ മികച്ച രീതിയിലാണ് മുന്നോട്ട് പോകുന്നതെന്നും ഉടൻ തന്നെ ഒരു വഴിത്തിരിവ് പ്രതീക്ഷിക്കാമെന്നും അദ്ദേഹം ആത്മവിശ്വാസം പ്രകടിപ്പിച്ചു. കരാർ യാഥാർത്ഥ്യമായാൽ അമേരിക്കയിലെ എണ്ണവില വലിയ തോതിൽ താഴേക്ക് പോകുമെന്നും ട്രംപ് തന്റെ വോട്ടർമാർക്ക് ഉറപ്പ് നൽകി.
ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് വഴി സൗജന്യമായി ചരക്കുനീക്കം നടത്താൻ സാധിക്കുന്നത് അമേരിക്കൻ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയ്ക്ക് വലിയ ഗുണം ചെയ്യുമെന്നും അദ്ദേഹം വിശ്വസിക്കുന്നു. എന്നാൽ ഇറാനിയൻ വൃത്തങ്ങളിൽ നിന്ന് ഇത്തരം പ്രസ്താവനകൾക്ക് അനുകൂലമായ യാതൊരു സൂചനയും ഇതുവരെ ലഭിച്ചിട്ടില്ല.
അമേരിക്കയും ഇറാനും തമ്മിലുള്ള ചർച്ചകളിൽ മധ്യസ്ഥത വഹിക്കാൻ പാകിസ്താൻ ശ്രമിക്കുന്നതായാണ് അന്താരാഷ്ട്ര റിപ്പോർട്ടുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. പാക് സൈനിക മേധാവി ജനറൽ അസിം മുനീർ കഴിഞ്ഞ ദിവസം ടെഹ്റാനിലെത്തി ഇറാൻ പാർലമെന്റ് സ്പീക്കർ മുഹമ്മദ് ബാഗർ ഗാലിബഫുമായി കൂടിക്കാഴ്ച നടത്തിയിരുന്നു. ഈ സുപ്രധാന ചർച്ചകൾക്ക് ശേഷമാണ് ട്രംപ് തന്റെ വലിയ അവകാശവാദങ്ങളുമായി രംഗത്തെത്തിയത് എന്നത് രാഷ്ട്രീയ പ്രാധാന്യമർഹിക്കുന്നു.
കഴിഞ്ഞയാഴ്ച നടന്ന പ്രാഥമിക ചർച്ചകളിൽ ഇറാനിയൻ പ്രതിനിധി സംഘത്തെ നയിച്ചത് ഗാലിബഫ് തന്നെയായിരുന്നു. ഈ സമാധാന നീക്കങ്ങൾ പശ്ചിമേഷ്യയിലെ സംഘർഷങ്ങൾക്ക് അയവ് വരുത്തുമോ എന്ന് ലോകരാജ്യങ്ങൾ ഉറ്റുനോക്കുകയാണ്.
സൗജന്യ എണ്ണ നൽകുന്നതുൾപ്പെടെയുള്ള ട്രംപിന്റെ നിബന്ധനകൾ അംഗീകരിക്കാൻ ഇറാൻ തയ്യാറാകുമോ എന്നതിൽ രാഷ്ട്രീയ നിരീക്ഷകർക്ക് വലിയ സംശയമുണ്ട്. കടുത്ത സാമ്പത്തിക ഉപരോധങ്ങൾ നേരിടുന്ന ഇറാൻ തങ്ങളുടെ എണ്ണ വിഭവങ്ങൾ സൗജന്യമായി അമേരിക്കയ്ക്ക് നൽകുമെന്ന് കരുതുന്നത് അതിശയോക്തിപരമാണ്. എണ്ണ വിപണിയിൽ തങ്ങളുടെ സ്വാധീനം ഉറപ്പിക്കാനുള്ള അമേരിക്കയുടെ തന്ത്രമായാണ് ഇറാൻ ഈ നീക്കങ്ങളെ കാണുന്നത്. തങ്ങളുടെ പരമാധികാരത്തെ ബാധിക്കുന്ന ഒരു കരാറിനും ടെഹ്റാൻ തയ്യാറാകില്ലെന്ന് സർക്കാർ വക്താക്കൾ ആവർത്തിച്ച് വ്യക്തമാക്കുന്നു. ട്രംപിന്റെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പ്രചാരണങ്ങളുടെ ഭാഗമായുള്ള പ്രസ്താവനകളാണ് ഇതെന്നും ഇറാൻ ആരോപിക്കുന്നു.
ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലെ ഗതാഗത സ്വാതന്ത്ര്യം അമേരിക്കയെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം എന്നും വലിയൊരു പ്രതിസന്ധിയായിരുന്നു. ഈ മേഖലയിൽ ഇറാൻ നടത്തുന്ന നിയന്ത്രണങ്ങൾ ഒഴിവാക്കി കിട്ടുക എന്നത് അമേരിക്കയുടെ ദീർഘകാലമായുള്ള ലക്ഷ്യമാണ്. ഇറാൻ യുറേനിയം സമ്പുഷ്ടീകരണം നിർത്തണമെന്ന അമേരിക്കയുടെ കർശനമായ ആവശ്യത്തിന് മേൽ എന്ത് വിട്ടുവീഴ്ചയാണ് നടന്നിട്ടുള്ളതെന്ന് വ്യക്തമല്ല. ട്രംപിന്റെ വാക്കുകൾ ശരിയാണെങ്കിൽ അത് പശ്ചിമേഷ്യൻ ചരിത്രത്തിലെ തന്നെ ഏറ്റവും വലിയ മാറ്റമായി മാറും. എന്നാൽ ഇറാന്റെ ഭാഗത്തുനിന്നുള്ള കടുത്ത പരിഹാസം സൂചിപ്പിക്കുന്നത് ഇരുരാജ്യങ്ങളും തമ്മിലുള്ള അകലം ഇന്നും വളരെ കൂടുതലാണെന്നാണ്.
അന്താരാഷ്ട്ര രാഷ്ട്രീയത്തിലെ ഈ നാടകീയ നീക്കങ്ങൾ വരും ദിവസങ്ങളിൽ ആഗോള എണ്ണ വിപണിയെയും ഓഹരി വിപണിയെയും സ്വാധീനിക്കാൻ സാധ്യതയുണ്ട്. അമേരിക്കയിലെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് വർഷമായതിനാൽ ട്രംപിന്റെ ഓരോ നീക്കവും ലോകം അതീവ ജാഗ്രതയോടെയാണ് നിരീക്ഷിക്കുന്നത്. മധ്യസ്ഥനായി എത്തിയ പാകിസ്താൻ സൈനിക മേധാവിയുടെ റോളും ഈ ചർച്ചകളിൽ ഏറെ നിർണ്ണായകമാണ്. ഇറാൻ തങ്ങളുടെ നിലപാടുകളിൽ വിട്ടുവീഴ്ച ചെയ്യുമോ അതോ പരിഹാസം തുടരുമോ എന്നതിനെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കും സമാധാന കരാറിന്റെ ഭാവി. എന്തായാലും ട്രംപിന്റെ ‘സൗജന്യ എണ്ണ’ സ്വപ്നം ഇറാനിയൻ മാധ്യമങ്ങളിൽ വലിയൊരു തമാശയായി മാറിക്കഴിഞ്ഞു.
Iranian state media, including IRIB, mocked US President Donald Trump’s claim that a peace deal is near, which would grant the US free oil and services at the Strait of Hormuz. IRIB shared a video clip with a Persian proverb, “The camel dreams of cottonseed,” implying that Trump is daydreaming about impossible goals. These developments come after Pakistan’s army chief Asim Munir met with Iran’s Parliament Speaker Mohammad Bagher Ghalibaf in Tehran to discuss potential mediation between the two nations.